Rozmawiamy o Politechnice Częstochowskiej, która od dziesięcioleci kształci najwyższej klasy inżynierów stanowiących naturalne zaplecze kadrowe dla firm wielu branż, kształtując oblicze gospodarcze regionu częstochowskiego. Tysiące absolwentów uczelni ze swoimi specjalistycznymi kompetencjami, ma realny wpływ na rozwój zarówno Częstochowy, jak i całego regionu. O oddziaływaniu nauki na przemysł rozmawiamy z władzami uczelni, a są z nami i zasiadają na skrzynkach: Rektor Politechniki dr hab. inż. Marek Warzecha, prof. PCz, Prorektor ds. Rozwoju dr hab. inż. Rafał Kobyłecki, prof. PCz, oraz Dyrektor Centrum Transferu Technologii dr inż. Bartłomiej Jeż.
ŻR: Na początek trochę historii i statystyk, a pytanie ciśnie się samo na usta. Ilu inżynierów i jakich specjalności wypuściła w świat Politechnika Częstochowska od momentu rozpoczęcia swej działalności?
Marek Warzecha: Nasza Uczelnia powstała w 1949 roku jako Szkoła Inżynierska z jednym Wydziałem Mechanicznym, obecnie mamy siedem Wydziałów: Budownictwa, Elektryczny, Infrastruktury i Środowiska, Inżynierii Mechanicznej, Informatyki i Sztucznej Inteligencji, Inżynierii Produkcji i Technologii Materiałów oraz Zarządzania. Do tej pory dyplom naszej Uczelni uzyskało blisko 95 tysięcy absolwentów – inżynierów i magistrów inżynierów. Politechnika Częstochowska jest dziś największą techniczną uczelnią wyższą w całym regionie częstochowskim. Zajmuje od lat istotne miejsce na mapie akademickiej kraju nie tylko jako instytucja kształcąca inżynierów, ale także jako bardzo ważny ośrodek naukowo-badawczy, współpracujący z wieloma instytucjami i przedsiębiorstwami przemysłowymi. Istotną rolę pełni pion prorektora ds. rozwoju, obejmujący: Centrum Transferu Technologii, Centrum Patentowe, Centrum Obsługi Projektów oraz Centrum Studentów Zagranicznych.
ŻR: Przyznaję, waga uczelni robi wrażenie. Coś bliżej o samym Centrum Transferu Technologii…
Rafał Kobyłecki: CTT Politechniki Częstochowskiej powstało w celu poszerzenia współpracy między nauką a biznesem – pomiędzy naszymi zespołami badawczymi a przedsiębiorcami. Centrum oferuje firmom usługi doradcze, szkoleniowe, informacyjne i promocyjne oraz istotne usługi rozwojowe, m.in. inicjuje i wspiera realne innowacje gospodarcze. Nasze działania są adresowane nie tylko bezpośrednio do przedsiębiorców, ale również do pracowników Politechniki. Misją CTT jest rozwijanie innowacyjnych form transferu technologii bezpośrednio ze środowiska naukowego do biznesowego, mówiąc szerzej – do sfery publicznej, zarówno w skali krajowej, jak i międzynarodowej. Rolą CTT nie jest ograniczanie kontaktów bezpośrednich Zleceniodawca-Uczelnia. Jeśli przedsiębiorca ma interdyscyplinarny problem do rozwiązania – poprzez CTT ma dostęp do całej oferty Politechniki w przysłowiowym jednym miejscu. Kluczową rolę w rozpowszechnianiu tej współpracy mają odgrywać nowo powołane przez Rektora Centrum Marketingu i Centrum Przedsiębiorczości.
ŻR: Bycie inżynierem to prestiż, aleciężkie studia. Jak Państwo zachęcacie do bycia studentem na Politechnice?
Bartłomiej Jeż: Przede wszystkim poprzez popularyzację nauki i techniki, to również rola Centrum Transferu Technologii naszej Uczelni. Popularyzację prowadzimy na różne sposoby, choćby poprzez organizację takich wydarzeń, jak: Noc Innowacji, Dzień Mechanika, Dzień Inżyniera, Światowy Dzień Ziemi, Światowy Dzień Wody. Nasza Uczelnia jest wtedy szeroko otwarta i możliwy jest bezpośredni kontakt z najnowszymi technologiami i nowinkami współczesnej nauki, jak np. spotkanie z robopsem Politechniki „Czesterem”. Popularyzacja nauki poprzez sport to równie istotne działania – zostaliśmy partnerem tytularnym klubów sportowych Steam Hemarpol Politechnika Częstochowa oraz Częstochowianka Politechnika Częstochowa. Ponadto złożyliśmy wspólnie projekt w ministerialnym programie Społeczna Odpowiedzialność Nauki.
ŻR: Fundamentem szerokorozumianego rozwoju każdej uczelni jest jej infrastruktura badawcza, w miarę nowoczesna i dobrze wyposażona. Jak to jest w przypadku Politechniki Częstochowskiej?
Marek Warzecha: Rzeczywiście, infrastruktura badawcza to baza rozwoju, innowacji i współpracy z otoczeniem gospodarczym. Nasze nowoczesne laboratoria
i specjalistyczne pracownie umożliwiają prowadzenie badań na wysokim poziomie w obszarach inżynierii, technologii, nauk technicznych oraz społeczno-ekonomicznych. Wszystkie jednostki badawcze Politechniki są dostępne nie tylko dla społeczności akademickiej, lecz także dla partnerów biznesowych, instytucji publicznych i organizacji, które potrzebują i szukają profesjonalnego wsparcia badawczego, a zatem możliwości transferu wiedzy i technologii. Chciałbym szczególnie podkreślić, że Politechnika Częstochowskiej łączy kilkudziesięcioletnią tradycję akademicką z nowoczesnym podejściem do innowacji, z elastycznością organizacyjną i cyfrowymi kompetencjami. To są nasze atuty, które doceniają najbardziej zainteresowani, czyli przedsiębiorcy.
ŻR: Jakie są główne zadania i osiągnięcia Centrum Obsługi Projektów?
Rafał Kobyłecki: To jednostka organizacyjna Politechniki Częstochowskiej prowadząca działalność koordynującą, informacyjną, doradczą oraz promocyjną, która integruje działania Politechniki Częstochowskiej w zakresie realizacji projektów naukowych, edukacyjnych oraz naukowo-badawczych. Głównym celem COP jest nadzór i koordynacja zarządzania projektami w oparciu o ścisłą współpracę z innymi jednostkami organizacyjnymi Uczelni. W ubiegłym roku akademickim zrealizowaliśmy wiele projektów finansowanych ze źródeł zewnętrznych, a także pozyskaliśmy dofinansowanie na kilkanaście nowych przedsięwzięć.
ŻR: A konkretny przykład realizowanego przez COP projektu to…
Rafał Kobyłecki: M.in. trwa realizacja projektu: „Rozwój kompetencji kluczem dla rozwoju gospodarki”, współfinansowanego przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego Plus w ramach Programu Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego 2021-2027. Jego głównym celem jest dostosowanie oferty edukacyjnej uczelni do potrzeb rozwoju gospodarczego, technologicznego oraz zielonej i cyfrowej transformacji. Projekt uwzględnia też potrzeby rynku pracy poprzez poprawę skuteczności kształcenia w obszarze kluczowych branż. Wymiernym efektem tych działań będzie podniesienie kompetencji zawodowych studentek i studentów Politechniki Częstochowskiej.
ŻR: Dużo mówi się o transferze wiedzy z polskich uczelni do przemysłu, o wspólnych działaniach na polu Nauka – Biznes. Jak Politechnika Częstochowska zaprasza przedsiębiorców do współpracy?
Marek Warzecha: Dysponujemy bogatą propozycją usług dla biznesu. Prezentujemy ofertę wszystkich wydziałów Uczelni w blokach tematycznych, obejmujących m.in. usługi naukowo-badawcze oraz ofertę edukacyjną dla biznesu. Posiadamy też aparaturę i urządzenia, które stanowią wyposażenie wydziałowych laboratoriów. Za jeden z priorytetów w rozwoju Uczelni uznaliśmy stałą kooperację środowiska akademickiego z sektorem biznesowym, co szczególnie istotne, współpraca ta z każdym rokiem staje się bardziej intensywna, z korzyścią dla obu stron. Współpracę z przemysłem wzmacniają powołani brokerzy innowacji – przedstawiciele wydziałów, pełniący rolę reprezentantów określonych obszarów uczelnianego know-how. To właśnie oni nawiązują współpracę z otoczeniem społeczno-gospodarczym, zapewniając stałe i przynoszące realne efekty kontakty z firmami wielu branż.
ŻR: W pionie ds. rozwoju funkcjonuje Centrum Patentowe. Jakie są osiągnięcia jednostki w trybie zgłoszeń do Urzędu Patentowego?
Rafał Kobyłecki: Zgodnie z zasadamio zgłoszeniach do UP nie powinniśmy mówić przed przyznaniem formalnej ochrony. Co do ilości możemy się pochwalić, że (uwzględniając liczbę pracowników) Politechnika Częstochowska ma lepszy wynik niż niektóre wyższe uczelnie w większych miastach. Średnio w ostatnich latach składamy rocznie kilkadziesiąt zgłoszeń do UP RP. Zachęcamy przedsiębiorców – potencjalnych nabywców naszych technologii i know-how do zainteresowania się naszymi innowacyjnymi rozwiązaniami, które mogą być w prosty sposób implementowane do gospodarki właśnie poprzez firmy. Warto zatem skorzystać z możliwości takiej współpracy i zachęcam przedstawicieli biznesu do bezpośredniego kontaktu z Centrum Transferu i Technologii PCz.
ŻR: W wywiadach podkreślacie panowie działania i determinację jednostek rozwojowych, by Politechnika Częstochowska była motorem lokalnej gospodarki. Po części tak jest, ale czy można jeszcze coś „dorzucić do pieca”, by motor przyspieszył?
Marek Warzecha: Stale się rozwijamy, wprowadzamy nieszablonowe rozwiązania dla przemysłu, m.in. poprzez wsłuchiwanie się i zrozumienie potrzeb biznesu „na dziś”, oraz świadczenie usług edukacyjnych „na jutro”. Do tego dochodzą działania w celu poprawy rozpoznawalności marki Politechniki Częstochowskiej w Polsce i za granicą. Warto wspomnieć czytelnikom „Życia Regionu”, że w najnowszym Europejskim Rankingu Studiów Inżynierskich EngiRank 2025, Politechnika Częstochowska znalazła się w gronie najlepszych uczelni technicznych, plasując się na 11. miejscu w kraju.
ŻR: Jesteście Panowie, jako rektorzy, młodzi i przygotowani na wyzwania jakie niosą zaawansowane technologie, automatyzacja, cyfryzacja, czy AI. Funkcjonujemy w okresie szybkich i sporych zmian, nie tylko w edukacji. Jaka będzie w przyszłości Politechnika Częstochowska?
Marek Warzecha: Życzyłbym sobie i Państwu,aby Politechnika Częstochowska była ośrodkiem akademickim liderującym zmianom technologicznym, z poszanowaniem zrównoważonego rozwoju i społecznej odpowiedzialności. Znaczenie AI w światowej gospodarce będzie oczywiście coraz większe, niemniej jednak solidne wykształcenie inżynierskie będzie zawsze w cenie, daje bowiem pewność funkcjonowania w zglobalizowanym środowisku cyfrowym. Cały czas stawiamy na rozwój naszej Uczelni, dokonujemy znaczących inwestycji w nowe laboratoria ogólnouczelniane, modernizujemy hale technologiczne, remontujemy domy studenckie. Zapewniamy studentom fachowe doradztwo zawodowe, ułatwiamy wejście na rynek pracy poprzez rozbudowany system staży i praktyk. Na zakończenie chciałbym przytoczyć skierowaną do studentów i przedsiębiorców maksymę: „Rozwój i bezpieczna przyszłość – to dobrze wyedukowany inżynier…”
Dziękuję za rozmowę Jerzy Skrzynecki
